CPU, RAM en schijf van je VPS in de gaten houden.
Zo zie je wat er nu resources gebruikt, waar je op let bij metrics over langere tijd en met welke gratis tools je meldingen instelt.
Je zet een VPS in productie, het verkeer groeit en ineens is de site traag. Eerste vraag: waar zit de bottleneck? CPU? RAM? Schijf-I/O? Netwerk?
Snel kijken in het paneel
Nieuw paneel (rivervo.com/panel): op de serverpagina staat een kaart Live gebruik met grafieken voor CPU, Netwerk (inkomend/uitgaand) en Schijf (lezen/schrijven) over het afgelopen uur, de afgelopen 6 of 24 uur. De kaart ververst elke minuut.
RAM en vrije schijfruimte zie je daar niet. Gebruik daarvoor, en voor details per proces, de tools hieronder op de server zelf.
Realtime bekijken
Log in via SSH en voer uit:
topBovenaan het scherm: de load average (1 min / 5 min / 15 min). Is de load hoger dan het aantal CPU-cores, dan is de CPU de bottleneck.
De proceslijst is standaard gesorteerd op %CPU, van hoog naar laag. Druk op M om op geheugen te sorteren.
Wil je een prettigere interface, installeer dan htop:
sudo apt install htop # Ubuntu/Debian
sudo dnf install htop # RHEL/Alma
htopNavigeer met de pijltjestoetsen, met F9 stop je een proces.
Geheugen
free -hToont totaal / gebruikt / vrij / buffers / cache.
Geheugen in de cache is niet "in gebruik". Linux gebruikt vrij RAM als cache voor het bestandssysteem en geeft het weer vrij zodra apps het nodig hebben. Kijk naar de kolom available voor het echte "vrije" geheugen.
Is het geheugen op, dan grijpt de OOM-killer in en stopt die het grootste proces. Met dmesg | grep -i kill zie je welk proces het slachtoffer was.
Schijfruimte
df -h # disk space per filesystem
du -sh /* # space per top-level dir
du -sh /var/* # drill into /varGrote bestanden opsporen:
find / -size +500M -exec ls -lh {} \; 2>/dev/nullBekende ruimtevreters: /var/log (laat logs roteren), /var/lib/docker (ruim ongebruikte images op met docker system prune -a), /tmp en de datamappen van MySQL.
Schijf-I/O (de stille boosdoener)
iostat -x 5 # if installed (apt install sysstat)Let op de kolom %util. Zit die langere tijd boven de 70%, dan is de schijf de bottleneck.
I/O per proces bekijken:
sudo iotop(installeren: sudo apt install iotop)
Netwerk
sudo iftop # real-time bandwidth per connection
sudo nethogs # bandwidth per processOf voor het totale verkeer:
ifstat 1Metrics over langere tijd
Realtime tools laten zien wat er NU gebeurt. Voor trends installeer je iets dat blijft meten:
Netdata (gratis, licht en een fraaie webinterface):
bash <(curl -SsL https://my-netdata.io/kickstart.sh)Ga naar http://your-vps:19999. Netdata vindt alles vanzelf: CPU, RAM, schijf, netwerk, MySQL, Redis, Nginx, Docker enzovoort. Voor de meeste mensen is de gratis versie genoeg.
Prometheus + Grafana (complete stack, meer werk om op te zetten): voor serieuze monitoring met meldingen en lange bewaartermijnen. De standaard voor productie.
Glances (alternatief voor top dat blijft draaien):
sudo apt install glances
glances --webserver --port 61208Meldingen
Gratis opties die goed werken:
- UptimeRobot: gratis voor 50 monitors, pingt je diensten elke 5 minuten en waarschuwt bij uitval
- Healthchecks.io: gratis voor 20 cronchecks, waarschuwt als geplande taken niet op tijd pingen
- Netdata Cloud: meldingen op de verzamelde metrics in de gratis versie
- Grafana Cloud: gratis 10.000 metrics plus meldingen
E-mails van cronjobs werken ook, maar die zijn beperkt in aantal en je leert ze snel te negeren als ze zich opstapelen.
Een trage site snel doorlichten
Voer deze commando's na elkaar uit:
uptime # load avg — CPU-bound?
free -h # memory pressure?
df -h # disk full?
iostat -x 5 5 # disk I/O bottleneck?
top # what processes are eating CPU?Binnen zo'n 60 seconden weet je welke resource het probleem is en welk proces erachter zit.